typ I – gravis, typ II – mitis, typ III – intermedius. Są to tzw. „typy wzrostowe”, gdyż na agarze z krwią i tellurynem potasu (pożywka Clauberga) tworzą kolonie o różnym wyglądzie zewnętrznym: typ gravis daje kolonie szare lub szaroczarne, szorstkie o wyglądzie stokrotki, mitis – czarne, lśniące, gładkie, a intermedius wykazuje cechy pośrednie między obu pierwszymi typami, tworząc początkowo kolonie małe, czarne z szarą obwódką, które po kilku dniach upodabniają się do

kolonii typu gravis. Różnemu wyglądowi kolonii towarzyszy odmienny kształt samych komórek bakteryjnych oraz różnice w fermentacji skrobi i glikogenu. Komórki krótkie, czasem zagięte, barwiące się jednolicie, są charakterystyczne dla typu gravis, natomiast długie, zakrzywione, pleo- morficzne – dla typów mitis i intermedius.

Różnice pomiędzy wzrostowymi typami maczugowców błonicy dotyczą także ich chorobotwórczości, z czym związane są ich nazwy typ gravis wywołuje u łudzi ciężkie postacie błonicy i bywa przyczyną epidemii, typ mitis zaś daje przypadki łagodne i najczęściej sporadyczne. Wszystkie trzy typy są chorobotwórcze dla świnek morskich, lecz u nosicieli maczugowców błonicy można spotkać szczepy niechorobotwórcze dla tych zwierząt. Budowa antygenowa toksyny jest u wszystkich typów jednakowa, przy czym stwierdzono, że białko toksyny błoniczej zawiera co najmniej cztery determinanty antygenowe.

Leave a Reply